Winter zonnewende, de geboorte van de zon

21 december

Op het noordelijk halfrond is het nu winter. De dagen zijn kort, de nachten zijn lang en de zon staat laag aan de hemel. Hoe verder je naar het noorden van de aarde gaat, hoe lager de zon aan de hemel verschijnt en in sommige gebieden komt hij zelfs niet boven de horizon uit.
21 december is de dag met een markeringspunt. Dit is de winter zonnewende, de tijd dat de zon zich wendt, de tijd voor de zon om terug te keren om weer een grotere boog aan de hemel te gaan maken.

De tijd tussen de tijden

Feitelijk gezien maakt de aarde in deze tijd een kleine tuimelende beweging die wordt gevolgd door een stilstand en dan een tegenbeweging op 21 juni. Het noordelijk halfrond beweegt zich vanaf deze periode weer richting zon en vanaf 21 juni weer de andere kant op, maar dat is een feitelijke wetenschappelijke uitleg. De spirituele uitleg is, dat de zon ieder jaar opnieuw wordt geboren.
In voor christelijke tijden werd deze tijd in heel Europa gevierd met feest en dans en veel plezier en vooral met vuur en licht. Voor de Romeinen was dit Saturnaliën, voor de Kelten Alban Arthan en voor de Germanen en Scandinavië het Joelfeest. Rond de derde eeuw werd dit feest van licht samengevoegd met de geboorte van de zoon (Jezus Christus, Kerst), die zichzelf “het licht van de wereld” noemde.
In verschillende tradities duurde dit feest, van de geboorte van de zon zo’n 12 dagen. Dit is dan de tijd waarop de zon stil staat, het is de tijd tussen de tijden. Op 6 januari is dan uiteindelijk te zien dat de zon echt klimt aan de hemel. En dat is reden voor een uitbundig feest!

Van buiten naar binnen

Er is nog een beweging die zich in deze periode volstrekt, namelijk de beweging van buiten naar binnen. Alles in de natuur is in ruste. De sapstroom van de bomen is gestopt en ook worden alle voedingsstoffen van planten opgeslagen in de wortel. Insecten en sommige zoogdieren houden hun winterslaap, zaadjes liggen te wachten in de aarde.  Vanaf Samhuinn (1 november) werkt de hele natuur, ook die van de mens, toe naar een rustpunt. En in dat rustpunt zijn we nu aangekomen. Dit rustpunt is bedoeld om te rouwen om datgene wat is afgerond, datgene wat is geweest en stervend is. Het is een periode van innerlijke duisternis die er gewoon mag zijn om daarna de realiteit van de wedergeboorte van het licht in ieder van ons, in onze ziel, te erkennen. Het lukt pas om met een schone lei aan iets nieuws te beginnen wanneer je het oude ook helemaal hebt afgerond. En dit is de boodschap van de winter zonnewende: Het stilstaan bij het oude, bewust afscheid nemen, dit loslaten om je vervolgens open te kunnen stellen voor het nieuwe licht van de zo(o)n.

Deze periode van de terugkomst van het licht duurt ruim 2 weken, vanaf de 21e (voor sommigen 25e) december tot 6 januari. Het wordt Joel tijd of Yule tijd genoemd. Vanaf 25 december is er zelfs sprake van 12 heilige nachten.
Hoewel sociale verplichtingen en kerstdrukte aardig wat onrust en stress kunnen veroorzaken is dit juist de tijd om stil te staan bij de rust en een moment te nemen om bij jezelf naar binnen te kijken. Ook zijn er best veel mensen die zich eenzaam of depressief voelen in deze periode. Stel jezelf gerust. Dit is de periode is dat we het verst van de zon verwijderd zijn, maar het licht komt terug. Dit is een belofte die je in je hart mag voelen.
Net zoals de nacht het donkerst lijkt vlak voordat de dageraad begint, zo komt ook na deze Yule tijd de zon met al zijn kracht terug.

Winter zonnewende vieren

  • Zoek bij heldere hemel eens naar de Grote Beer en ervaar de kracht van deze sterren (wintertijd, noorden, element aarde, beer)
  • Kijk op een onbewolkte dag eens waar de zon je huis binnen schijnt en waar je de laatste zonnestralen in je huis kunt ontdekken als de zon ondergaat.
  • Versier je huis met groene takken. Dit staat symbool voor de herinnering aan de zomer en de groene wereld en de vruchtbaarheid van de aarde. Haal maretak in huis, symbool voor vruchtbaarheid en de zon!
  • Doe op de avond van 21 december alle lampen, kaarsen (en standby knopjes) in je huis uit. Maak het donker. Ga op een comfortabele (voor jou veilige) plek zitten en neem een moment om het donker te voelen. Wat is de positieve intentie van het donker? Welke positieve dingen wil het donker je geven? Waar neem je afscheid van? Laat het maar los.
    Ontsteek dan een kaars en ervaar hoe intens dit eerste licht in het donker schijnt. Laat dit licht binnenstromen in je hoofd, je hart en je buik.
    Wandel (wanneer dit veilig is) met de ontstoken kaars door je hele huis en doe in elke ruimte lichten aan en spreek je dankbaarheid of positieve wensen uit. Verwelkom het licht.
  • Neem de tijd om te dagdromen over het nieuwe jaar, wat wil je bereiken? Het uitwerken van de plannen komt pas later. Dagdromen is voor nu genoeg.
  • Dans of bewegingsmeditatie: Begin liggend op je rug, wordt langzaam wakker, sta op en begin te dansen op vrolijke muziek.
  • Midwinter aromatherapie: Meng de volgende etherische oliën met wat water voor in een verdampertje: 2 druppels mirre, 2 druppels frankinscense, 2 druppels kruidnagel, 2 druppels kaneel, 1 druppel mandarijn olie.

Delen